Πρόγραμμα Ακολουθιών Οκτωβρίου 2026

 

29/09: Ο Όσιος Κυριακός ο Αναχωρητής

Ο μοναχός Κυριακός γεννήθηκε στην Κόρινθο στην οικογένεια του πρεσβύτερου του καθεδρικού ναού, Ιωάννη και τη σύζυγό του Ευδοξία. Ο επίσκοπος της Κορίνθου, Πέτρος, ο οποίος ήταν συγγενής τους βλέποντας ότι ο Κυριακός μεγάλωνε ως ένα ήσυχο και λογικό παιδί, τον ανέθεσε αναγνώστη στην εκκλησία. Η συνεχής ανάγνωση της Αγίας Γραφής ξυπνήσει μέσα του το πνεύμα της αγάπης για τον Κύριο και τη λαχτάρα για μια καθαρή και άγια ζωή. Κάποτε, όταν ο νεαρός δεν ήταν ακόμα 18 ετών, κατά τη διάρκεια μιας ακολουθίας στην εκκλησία, συγκινήθηκε τόσο βαθιά από τα λόγια του Ευαγγελίου: «ει τις θέλει οπίσω μου ελθείν, απαρνησάσθω εαυτόν και αράτω τον σταυρόν αυτού και ακολουθείτω μοι» (Μθ.16:24), που αμέσως - χωρίς να επιστρέψει στο σπίτι του - πήγε στο λιμάνι, μπάρκαρε σε ένα πλοίο και ξεκίνησε για την Ιερουσαλήμ. Αφού επισκέφθηκε τους Αγίους Τόπους, ο Κυριακός κατοίκησε για αρκετούς μήνες σε ένα μοναστήρι που δεν απείχε πολύ από την Σιόν, κάτω από την υπακοή του ηγούμενου αββά Ευστοργίου, με την ευλογία του οποίου πήρε το δρόμο προς την ερημική Λαύρα του μοναχού Ευθυμίου του Μεγάλου (τιμάται στις 20 Ιανουαρίου). Ο μοναχός Ευθύμιος, διακρίνοντας στον νεαρό τα μεγάλα Θεία δώρα που διακατείχε, τον όρκισε στο μοναστικό σχήμα και τον έθεσε κάτω από την καθοδήγηση του μοναχού Γεράσιμου (τιμάται στις 4 Μαρτίου), που επιδίωκε τον ασκητικό βίο στον Ιορδάνη, στο μοναστήρι του Αγίου Θεόκτιστου. Ο Άγιος Γεράσιμος, βλέποντας την νεανικότητα της ηλικίας του Κυριακού, τον διέταξε να ζήσει στο κοινόβιο μοναστήρι μαζί με τους αδελφούς. Ο νεαρός μοναχός προσαρμόστηκε εύκολα στη μοναστική ζωή - προσευχόταν θερμά, κοιμόταν ελάχιστα, έτρωγε μόνο κάθε δεύτερη μέρα, τρέφοντας τον εαυτό του μόνο με ψωμί και νερό. Κατά την περίοδο της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, ο Άγιος Γεράσιμος, σύμφωνα με το έθιμο αναχώρησε για την έρημο του Ρουβά επιστρέφοντας στο μοναστήρι με την έλευση της Κυριακής των Βαΐων, αυτή τη φορά περνώντας και τον Κυριακό μαζί του. Στην απόλυτη απομόνωση οι ασκητές έτειναν τις προσπάθειές τους. Ο μοναχός Γεράσιμος κάθε Κυριακή κοινωνούσε τα Ιερά Μυστήρια με τον υποτακτικό του. Μετά το θάνατο του μοναχού Γερασίμου, ο 27 ετών Κυριακός επέστρεψε στην Λαύρα του μοναχού Ευθυμίου, αλλά και αυτός δεν ήταν πλέον ανάμεσα στους ζωντανούς. Ο μοναχός Κυριακός ζήτησε να έχει ένα μοναχικό κελί και εκεί επιδίωξε τον ασκητισμό στη σιωπή, επικοινωνώντας μόνο με το μοναχό Θωμά. Αλλά σύντομα ο Θωμάς απεστάλη στην Αλεξάνδρεια, όπου χειροτονήθηκε επίσκοπος, και ο Άγιος Κυριακός πέρασε 10 χρόνια σε απόλυτη σιωπή. Στην ηλικία των 37 ετών χειροτονήθηκε Διάκονος. Όταν μια διάσπαση επήλθε μεταξύ των μονών του μοναχού Ευθυμίου και του μοναχού Θεόκτιστου, ο Άγιος Κυριακός αποσύρθηκε στη μονή του Σουκά του μοναχού Χαρίτων (τιμάται στις 28 Σεπτεμβρίου). Σε αυτό το μοναστήρι δέχονταν μοναχούς που εισέρχονταν εκ νέου ως νεο-αρχάριοι, και σαν νεο-αρχάριο δέχτικαν επίσης τον Άγιο Κυριακό, που δέχθηκε ταπεινά να μοχθεί υπηρετώντας τις διάφορες διακονίες της μονής. Μετά από πολλά χρόνια ο μοναχός Κυριακός χειροτονήθηκε ιερέας και κανονάρχης και υπηρέτησε και αυτή τη διακονία μέσα σε υπακοή για 18 χρόνια. Ο μοναχός Κυριακός πέρασε 30 χρόνια στο μοναστήρι του μοναχού Χαρίτωνα.

24/09: Ο άγιος Σιλουανός ο Αθωνίτης για την αληθινή ελευθερία

Συνωμίλησε ποτε ο Γέρων Σιλουανός μετά τινος φοιτητού, όστις επεσκέφθη τον Άθωνα και έλεγε πολλά περί ελευθερίας. Όπως πάντοτε, ο Γέρων παρηκολούθησε τας σκέψεις και τα συναισθήματα του συμπαθούς αλλά αφελούς συνομιλητού αυτού μετά πολλής προσοχής. Βεβαίως, αι ιδέαι του φοιτητού περί ελευθερίας συνεκεντρούντο αφ’ ενός μεν εις την αναζήτησιν πλειόνων πολιτικών ελευθεριών, αφ’ ετέρου δε εις την δυνατότητα να ενεργή τις γενικώς κατά τα κίνητρα και τας εαυτού επιθυμίας.

Ο Γέρων εις απάντησιν εξέθεσε τας ιδίας αυτού απόψεις.

«Ποίος δεν θέλει ελευθερίαν; Πάντες θέλουν αυτήν, αλλά πρέπει να γνωρίζης εις τί συνίσταται και πώς αποκτάται. Ο εφιέμενος ελευθερίας δεσμεύει εαυτόν. Καθ’ ό μέτρον δεσμεύεις σεαυτόν, το πνεύμα σου θα απολαύη ελευθερίας…

Πρέπει να δεσμεύης τα πάθη εντός σου, ίνα μη κατακυριεύσουν του πνεύματος σου· πρέπει να δεσμεύης σεαυτόν, ίνα μη αδικήσης τον πλησίον σου … Συνήθως οι άνθρωποι ζητούν την ελευθερίαν ίνα πράττουν «ό,τι θέλουν». Τούτο όμως δεν είναι ελευθερία, αλλ’ η εξουσία της αμαρτίας επί σε. Η ελευθερία να αμαρτάνης –να γαστριμαργής, να μεθύσκησαι, να μνησικακής, να εκβιάζης, να φονεύης, ή να πράττης τι παρόμοιον– ουδόλως είναι ελευθερία, αλλά δουλεία, ως ο Κύριος είπεν: “Πας ο ποιών την αμαρτίαν δούλος εστι της αμαρτίας” (Ιωάν. η’ 34). Είναι αναγκαίον να προσεύχησαι πολύ, όπως ελευθερωθής της φοβεράς αυτής δουλείας». Ημείς φρονούμεν ότι η αληθινή ελευθερία έγκειται εις το να μη αμαρτάνης, εις το να αγαπάς τον Κύριον και τον πλησίον μεθ’ όλης της καρδίας σου και όλης της ισχύος σου.

«Η αληθής ελευθερία είναι η διαρκής διαμονή εν τω Θεώ» .

Αν και ο λόγος του Γέροντος κατά το βάθος αυτού υπερέβαινε το όριον της αντιλήψεως του νεαρού φοιτητού, απήλθεν ούτος βαθέως επηρεασμένος.

Αρχιμανδρίτου Σωφρονίου, Ο Άγιος Σιλουανός ο Αθωνίτης, Ιερά Σταυροπηγιακή Μονή Τιμίου Προδρόμου, Έσσεξ Αγγλίας 1999

Αναδημοσίευση από: Ομοθυμαδόν

22/09: Άγιος Φωκάς Ιερομάρτυρας ο Θαυματουργός

Φωκᾶ, τὸ λουτρὸν σμήγματος παντὸς δέχου.

Λουτρὸν γὰρ ἦν ἀγῶνος, οὐ καθαρσίου.

Εἰκάδι δευτερίῃ λουτρὸν πέφνεν ἔνδοθι Φωκᾶν.

Βιογραφία

Πατρίδα του Αγίου Φωκά ήταν η Σινώπη του Ευξείνου Πόντου. Οι γονείς του Πάμφυλος (ναυπηγός στο επάγγελμα) και Μαρία μεταλαμπάδευσαν στο Φωκά από την παιδική του ηλικία τη φλόγα της αγνής πίστης τους και τη θερμή ευσέβεια τους. Ο Φωκάς από μικρό παιδί εντρυφούσε στην ανάγνωση των Γραφών, και εκείνο που ιδιαίτερα τον διέκρινε ήταν η θερμή και ειλικρινής αγάπη που είχε προς το Θεό, αλλά και προς τους συνανθρώπους του. Διότι οδηγό στην αγάπη του αυτή είχε πάντα τα θεόπνευστα λόγια της Αγίας Γραφής: «Ὁ ἀγαπῶν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ἐν τῷ φωτὶ μένει,... ὁ δὲ μισῶν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ἐν τὴ σκοτία ἐστι» (Α' επιστολή Ιωάννου, Β' 10-11). Εκείνος, δηλαδή, που αγαπά τον αδελφόν του, μένει μέσα στο πνευματικό και ηθικό φως. Ενώ αντίθετα, εκείνος που μισεί τον αδελφό του, μένει μέσα στο πνευματικό και ηθικό σκοτάδι.

Αναδείχθηκε Επίσκοπος Σινώπης και ευτύχησε να έχει το χάρισμα της επιτέλεσης θαυμάτων στο όνομα του Τριαδικού Θεού. Ανέπτυξε έντονη ιεραποστολική δραστηριότητα στην περιοχή της Επισκοπής του, γεγονός που δεν πέρασε απαρατήρητο σε κάποιους φανατικούς ειδωλολάτρες. Πράγματι, ο Έπαρχος Αφρικανός, διέταξε την σύλληψή του και τον έριξαν σε καυτό λουτρό, όπου και παρέδωσε το πνεύμα του, επί των χρόνων του αυτοκράτορος Τραϊανού (98 - 117 μ.Χ.).

Η μνήμη του Αγίου Φωκά τιμάται στις 22 Σεπτεμβρίου.

Ἀπολυτίκιον (Κατέβασμα)

Ἦχος δ’. Ταχὺ προκατάλαβε.

Ἐκ βρέφους τοῦ Πνεύματος, ὀφθεῖς δοχεῖον λαμπρόν, θαυμάτων ἐπλούτησας, τὴν παρ' αὐτοῦ δωρεάν, Φωκὰ Ἱερώτατε, ὅθεν ἱερουργήσας, τῷ Σωτηρι ὁσίως, ἔπιες ἐν ἀθλήσει, τὸ ποτήριον τούτου, ὦ πρέσβευε δεόμεθα, ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ἠμῶν.

Αναδημοσίευση από: Ορθόδοξος Συναξαριστής

20/09: Άγιος Ευστάθιος και η συνοδεία του, Θεοπίστη η σύζυγος του, Αγάπιος και Θεόπιστος τα παιδιά του

Εὐστάθιον βοῦς παγγενῆ χαλκοῦς φλέγει,

Καὶ παγγενῆ σὺ τοῦ Θεοῦ σῴζεις Λόγε.

Εἰκάδι Εὐστάθιος γενεῇ ἅμα βοῒ καύθη.

Βιογραφία

Ο Ευστάθιος ήταν αξιωματικός περίβλεπτος στη Ρώμη και στη χριστιανική πίστη προσήλθε με θαυμαστό τρόπο.

Όταν κάποτε κυνηγούσε ένα ελάφι, είδε στα κερατά του να φέρει σταυρό και άκουσε μία φωνή που τον καλούσε στην ορθή πίστη. Έτσι πίστεψε και βαπτίστηκε με το όνομα Ευστάθιος από Πλακίδας που ονομαζόταν πριν, καθώς επίσης και η γυναίκα του Τατιανή σε Θεοπίστη, αλλά και τα δυο τους παιδιά Αγάπιος και Θεόπιστος.

Όταν ο αυτοκράτωρ Τραϊανός έμαθε ότι ασπάσθηκε το χριστιανισμό, του αφαίρεσε τον ανώτερο στρατιωτικό βαθμό που είχε και τον εξόρισε με όλη του την οικογένεια. Κατά την πορεία όμως, τον χώρισαν από τη σύζυγο του Θεοπίστη και τα δύο του παιδιά, το Θεόπιστο και τον Αγάπιο. Το γεγονός αυτό, πίκρανε πολύ τον Ευστάθιο.

Μετά από χρόνια, όταν ο Τραϊανός περιήλθε σε μεγάλη πολεμική δυσχέρεια, θυμήθηκε τον ικανότατο αξιωματικό του Ευστάθιο. Τον επανέφερε λοιπόν στην υπηρεσία, και ο Ευστάθιος με τη γενναιότητα αλλά και τη στρατηγική που τον διέκρινε συνετέλεσε κατά πολύ στην νίκη. Στο δρόμο μάλιστα, βρήκε την οικογένεια του και ένοιωσε μεγάλη χαρά.

Ο διάδοχος, όμως, του Τραϊανού, Αδριανός, απαίτησε από τον Ευστάθιο να παραστεί στις θυσίες των ειδωλολατρικών θεών. Ο Ευστάθιος, βέβαια, αρνήθηκε, με αποτέλεσμα να βασανιστεί αυτός και η οικογένεια του. Αλλά η αγάπη τους στο Χριστό ενδυνάμωνε την ψυχή τους στα βασανιστήρια, ενθυμούμενοι μάλιστα τους θείους λόγους, που λένε: «Μακάριος ἀνὴρ ὃς ὑπομένει πειρασμὸν ὅτι δόκιμος γενόμενος λήψεται τὸν στέφανον τῆς ζωῆς, ὃν ἐπηγγείλατο ὁ Κύριος τοῖς ἀγαπῶσιν αὐτόν» (Επιστολή Ιακώβου, α' 12). Πανευτυχής, δηλαδή, είναι ο άνθρωπος που βαστάει με υπομονή τη δοκιμασία των θλίψεων. Διότι έτσι γίνεται σταθερός και δοκιμασμένος, για να πάρει το λαμπρό και ένδοξο στεφάνι της αιώνιας ζωής, που υποσχέθηκε ο Κύριος σ' αυτούς που Τον αγαπούν.

Τελικά, ο Ευστάθιος με την οικογένεια του πέθαναν μέσα σε χάλκινο πυρακτωμένο βόδι (117 μ.Χ.).

Ἀπολυτίκιον (Κατέβασμα)

Ἦχος α’. Τῆς ἐρήμου πολίτης.

Ἀγρευθεῖς οὐρανόθεν πρὸς εὐσέβειαν ἔνδοξε, τὴ τοῦ σοὶ ὀφθέντος δυνάμει, δι’ ἐλάφου Εὐστάθιε, ποικίλους καθυπέστης πειρασμούς, καὶ ἤστραψας ἐν ἄθλοις ἱεροίς, σὺν τὴ θεία σου συμβίω καὶ τοὶς υἱοίς, φαιδρύνων τοὺς βοώντας σοι. Δόξα τῷ σὲ δοξάσαντι Χριστῷ, δόξα τῷ σὲ στεφανώσαντι, δόξα τῷ δείξαντι σὲ ἐν παντί, Ἰὼβ παμμάκαρ δεύτερον.

Κοντάκιον

Ἦχος β’. Τὰ ἄνω ζητῶν.

Τὰ πάθη Χριστοῦ, σαφῶς μιμησάμενος, καὶ τούτου πιών, πιστῶς τὸ ποτήριον, κοινωνὸς Εὐστάθιε, καὶ τῆς δόξης σύγκληρος γέγονας, παρ' αὐτοῦ τοῦ πάντων Θεοῦ, λαμβάνων ἐξ ὕψους θείαν ἄφεσιν.

Κάθισμα

Ἦχος πλ. δ’. Τὴν Σοφίαν καὶ Λόγον.

Εὐσεβείας τοῖς τρόποις ἀνδραγαθῶν, καρτερίας τοῖς πόνοις ὑπεραθλῶν, νέος ἀνηγόρευσαι, Ἰὼβ Μάρτυς πανένδοξε· τῶν γὰρ τερπνῶν τοῦ βίου, παθῶν τὴν ἀφαίρεσιν, σὺν γυναικὶ καὶ τέκνοις, Θεῷ ηὐχαρίστησας· ὅθεν ἐπὶ τέλει, τῶν ἀγώνων ὡς νίκης, βραβεῖον παρέσχε σοι, τὴν τοῦ αἵματος πρόσχυσιν, Ἀθλοφόρε Εὐστάθιε· πρέσβευε Χριστῷ τῷ Θεῷ, τῶν πταισμάτων, ἄφεσιν δωρήσασθαι, τοῖς ἑορτάζουσι πόθῳ, τὴν ἁγίαν μνήμην σου.

Ὁ Οἶκος

Ὕμνον μοι δώρησαι ὁ Θεός μου, ἀνυμνῆσαι καὶ λέγειν νυνὶ τοὺς ἀγῶνας τοῦ Ἀθλοφόρου σου Κύριε, ὅπως εὐρύθμως ἐγκωμιάσω τὸν γενναῖον ἐν τοῖς ἄθλοις Εὐστάθιον, τὸν νικητὴν ἐν πολέμοις ἐχθρῶν γεγονότα ἀεί, τὸν μέγαν ἐν εὐσεβείᾳ, καὶ χορῷ τῶν Μαρτύρων ἐκλάμψαντα· σὺν τούτοις γὰρ ψάλλει ἀπαύστως σοι, μετ' Ἀγγέλων ὁ πάνσοφος, λαμβάνων ἐξ ὕψους θείαν ἄφεσιν.

Αναδημοσίευση από: Ορθόδοξος Συναξαριστής

Άσε τον Θεό να σε συγχωρέσει

Είναι αυτή η απογοήτευση που έρχεται μετά την επιτέλεση της αμαρτίας. Είναι αυτή η ενοχή της πτώσης, της αποστασίας από τον Θεό, της παράβασης της εντολής Του.

Όλοι το έχουμε βιώσει αυτό, διότι όλοι μας έχουμε αμαρτήσει και όλοι μας αμαρτάνουμε.Ένα περισσότερο, μεγαλώνει η απογοήτευσή μας λόγω της επανάληψης των ίδιων αμαρτημάτων. Και μετά την απογοήτευση έρχεται η παραίτηση. Παραιτούμαστε από κάθε πνευματική προσπάθεια. Παραιτούμαστε από τον αγώνα μας. Πέφτουμε αλλά πλέον δεν σηκωνόμαστε. Κι αυτό είναι το ολέθριο.

Δεν είναι τόσο η αμαρτία μας, όσο η παραίτησή μας από τον αγώνα μας. Διότι η παραίτηση δείχνει ότι πλέον δεν ελπίζουμε, ότι πλέον δεν ζητούμε το έλεος του Θεού.

Γι'αυτό και πάντα, μα πάντα, όσο μεγάλη κι αν είναι η πτώση μας, όσο συχνή κι αν είναι η αμαρτία μας, ποτέ να μην παραιτηθούμε από την ελπίδα προς τον Θεό. Ο Θεός ποτέ, μα ποτέ, δεν μας παρατά· γιατί εμείς λοιπόν να Τον αφήσουμε;

Μην αφήσεις λοιπόν την ενοχή της αμαρτίας να στοιχειώσει το είναι σου. Μην αφήσεις την απογοήτευση να γεννήσει την απελπισία και την ακηδία.

Έπεσες; Σήκω άνθρωπέ μου.

Αμάρτησες; Μη μένεις στην αμαρτία σου, μην αναλύεις το πάθος σου αλλά ζήτα το έλεος του Θεού.

"Μα δεν διορθώνομαι με τίποτα, όλο τα ίδια και τα ίδια κάνω..." μου λες. Ναι, όλο τα ίδια κάνεις, ίσως και χειρότερα, όμως ότι κι αν κάνεις, όσο συχνά κι αν το κάνεις, μπροστά στο έλεος και την αγάπη του Θεού είναι ένα τίποτα· όπως μία σταγόνα νερού μπροστά στον ωκεανό. Έτσι είναι η αμαρτία μας μπροστά στην φιλανθρωπία του Θεού· μία σταγόνα που πέφτει μέσα στον ωκεανό και χάνεται και εξαφανίζεται.

Το θέμα λοιπόν δεν είναι εάν ο Θεός σε συγχωρεί (ότι κι αν έχεις κάνει) αλλά εάν εσύ θέλεις να συγχωρεθείς. Το θέμα είναι εάν εσύ θέλεις να αφήσεις αυτήν την μία σταγόνα αμαρτίας σου να πέσει μέσα στο πέλαγος της φιλανθρωπίας του Θεού μας και να εξαλειφθεί.

Καμία αμαρτία δεν είναι μεγάλη ώστε να μην μπορεί να συγχωρεθεί. Η "βλασφημία του Αγίου Πνεύματος" είναι αυτό ακριβώς, να θεωρήσουμε ότι κάναμε κάτι που δεν συγχωρείται· διότι είναι σα να λέμε ότι η αγάπη και το έλεος του Θεού είναι πιο μικρά μπροστά στην αμαρτία μας.

Άσε λοιπόν την ενοχή, την απογοήτευση, και δες τον Θεό που σε προσμένει χωρίς κακία, χωρίς κρατούμενα, χωρίς τιμωρίες, χωρίς κομπλεξισμούς, παρα μόνο με αγαθότητα και ανεξικακία, με συγχώρεση και αγάπη.

Και ίσως τώρα να μην μπορείς να αγωνιστείς όσο παλαιότερα. Κάνε αυτό που μπορείς τώρα. Μην κάθεσαι και συγκρίνεις τι έκανες παλιά ή τι κάνουνε άλλοι. Εσύ κάνε αυτό που μπορείς, κι ας είναι μικρό και λίγο. Ο Θεός δεν βλέπει το μέγεθος ή την ποσότητα του αγώνα, βλέπει την προαίρεσή μας, το φιλότιμό μας, τα μύχια της καρδιάς μας, το κρυφό μας δάκρυ.

Μακάρι όλη μας η ζωή να είναι ένα άσμα δοξολογίας προς τον Θεό και τήρησης των εντολών Του. Όμως κι αν δεν είναι έτσι τουλάχιστον να έχουμε την τόλμη να παραδεχόμαστε την αδυναμία μας, τις ελλείψεις μας, τις αμαρτίες μας και να τις καταθέτουμε στα πόδια του ανεξίκακου Κυρίου. 

Ο Θεός ζητά από εμάς να τερματίσουμε τον αγώνα τον καλό. Δεν μας ζητά να βγούμε πρώτοι. Και τελευταίοι ας βγούμε. Το θέμα είναι να βγούμε. Να κόψουμε το νήμα της ζωής αυτής με το "Κύριε ελέησόν με τον αμαρτωλό" στα χείλη της καρδιάς μας.

Αρχιμ. Παύλος Παπαδόπουλος

Αναδημοσίευση από: Ιστολόγιο "Με παρρησία..."

18/09: Όσιος Ευμένιος ο θαυματουργός, επίσκοπος Γορτύνης

 

Τὸ λεῖον Εὐμένιος ὄμμα Γορτύνης,
Πανευμενὲς κατεῖδεν ὄμμα Κυρίου.
Ὀγδοάτῃ δεκάτῃ θάνεν Εὐμένιος μεγαλήτωρ.

Βιογραφία
Από νεαρή ηλικία ο Ευμένιος υπέβαλλε τον εαυτό του σε πολλές σκληραγωγίες και ασκήσεις. Η εγκράτεια ήταν εκείνη που τον διέκρινε περισσότερο. Διότι στο μυαλό του, είχε πάντα τη συμβουλή του Αποστόλου Παύλου, «πᾶς ὁ ἀγωνιζόμενος πάντα ἐγκρατεύεται» (Α' προς Κορινθίους, θ' 25). Καθένας, δηλαδή, που αγωνίζεται, εγκρατεύεται σε όλα, ακόμα και στην τροφή και στο ποτό, προκειμένου να πετύχει τον πνευματικό του σκοπό. Και ο Ευμένιος, ακολουθώντας τα λόγια του θεόπνευστου Αποστόλου, πέτυχε.

Αξιώθηκε να ιερωθεί και να γίνει επίσκοπος Γορτύνης στην Κρήτη. Από τη νέα του θέση, η αρετή του έλαμψε ακόμα περισσότερο και ο Θεός του έδωσε τη χάρη και τη δύναμη να θαυματουργεί. Και όπως αναφέρει η παράδοση, μια φορά με αναμμένες λαμπάδες κατέκαυσε έναν δράκοντα, που όρμησε εναντίον του. Έπειτα ο Ευμένιος πήγε στη Ρώμη, όπου με τη θεία του διδασκαλία και με θαύματα στερέωσε τους πιστούς. Ποθώντας, όμως, περισσότερη σκληραγωγία και άσκηση, πήγε στη Θηβαΐδα της Άνω Αιγύπτου, κοντά στους μεγάλους ασκητές. Εκεί παρέδωσε και το πνεύμα του στο Θεό. Το δε λείψανο του μεταφέρθηκε και θάφτηκε με τιμές στην έδρα της επισκοπής του, στην Κρήτη.

Ἀπολυτίκιον (Κατέβασμα)
Ἦχος δ'. Ταχὺ προκατάλαβε.
Ταχὺν προμηθέα σέ, καὶ ἀρωγὸν εὐμενῆ, κεκτήμεθα Ὅσιε ὡς τοῦ Χριστοῦ μιμητήν, Εὐμένιε ἔνδοξε, σὺ γὰρ ἀναβλυστάνων, συμπαθείας τὰ ρεῖθρα, βρύεις τὴ Ἐκκλησία, Ἰαμάτων πελάγη. Ἀλλὰ καὶ τοὶς τιμώσι σέ, σκέπη γενήθητι.

Κοντάκιον
Ἦχος β'. Τὰ ἄνω ζητῶν.
Φωτὶ θεϊκῶ, ἑλλαμφθεῖς παμμακάριστε, φωτίζεις ἠμᾶς, τοὺς πόθω ἀνυμνοῦντάς σου, τὴν σεπτὴν καὶ ἔνδοξον, καὶ ἁγίαν Πάτερ μετάστασιν, Ἱεράρχα Εὐμένιε, πρεσβεύεις γὰρ ἀπαύστως ὑπὲρ ἠμῶν.

Κάθισμα
Ἦχος πλ. α’. Τὸν συνάναρχον Λόγον.
Ὀρθοδόξοις ἐμπρέπων Πάτερ διδάγμασι, τὰς ζοφώδεις αἱρέσεις πάσας ἐμείωσας, καὶ θαυμάτων αὐτουργὸς δειχθεὶς Εὐμένιε, περιβόητος παντί, προμηθείᾳ θεϊκῇ, ἐγένου· ὅθεν σε πίστει, τιμῶμεν ὡς Ἱεράρχην, καὶ τῶν Ἀγγέλων ὁμότιμον.

Ὁ Οἶκος
Οἴκτειρον Κύριε τὸν σὸν δοῦλον, καὶ συγχώρησον πάντα τὰ ὀφειλήματα νῦν, καὶ δώρησαί μοι τὸ ἔλεος τῆς εὐσπλαγχνίας σου, ἵνα ὕμνοις σε δοξάζω ἀπαύστως, καὶ τὸν πιστόν σου θεράποντα στέψω ᾠδαῖς, τὸν πρόεδρον Γορτύνης σήμερον, Εὐμένιον τὸν φωστῆρα, γῆς πάσης τὸ μέγα κειμήλιον, τῆς Ἐκκλησίας τὸ στήριγμα, καὶ τῆς Κρήτης τὸ θεῖον ἀγλάϊσμα· πρεσβεύει γὰρ ἀπαύστως ὑπὲρ πάντων ἡμῶν.

Πηγή: Ορθόδοξος Συναξαριστής